Pas 16 vitesh në pushtet të Viktor Orbán, Hungaria po përgatitet për një ndryshim të madh ekonomik dhe politik.
Qeveria e re e drejtuar nga Péter Magyar ka paralajmëruar vendosjen e një takse mbi pasurinë, një masë që pritet të prekë veçanërisht oligarkët që përfituan gjatë viteve të qeverisjes së Orbánit.
Ministri i Financave, András Kármán, pritet të publikojë së shpejti detajet e reformës fiskale, e cila mund ta bëjë Hungarinë vendin e parë aktual në Bashkimin Evropian që rikthen një taksë të re mbi pasurinë që nga vitet 1980.
Sipas programit të partisë në pushtet, pasuritë mbi 1 miliard forinta (rreth 2.4 milionë paund) do t’i nënshtrohen një takse vjetore prej 1%. Në llogaritje do të përfshihen prona, aksione kompanish, pasuri të mbajtura jashtë vendit, si dhe asete luksi si jahte, avionë privatë, piktura dhe makina sportive.
Magyar e ka përshkruar këtë politikë si një “shenjë të drejtësisë sociale dhe solidaritetit”, duke argumentuar se një pjesë e pasurive të krijuara gjatë epokës Orbán lidhen me përfitime nga kontratat publike dhe afërsinë me pushtetin.
Një nga figurat më të njohura të kësaj periudhe është biznesmeni Lőrinc Mészáros, i konsideruar si njeriu më i pasur në Hungari, me një pasuri të vlerësuar në rreth 5 miliardë dollarë. Ndërkohë, në listën e personave më të pasur renditet edhe dhëndri i Orbánit, István Tiborcz, me interesa në sektorët e pasurive të paluajtshme, hotelerisë dhe bankave.
Debati mbi taksën e pasurisë ka ndarë opinionin publik dhe ekspertët ekonomikë. Mbështetësit argumentojnë se sistemi aktual favorizon të pasurit, ndërsa barra fiskale bie kryesisht mbi punëtorët dhe konsumatorët. Në Hungari, tatimi mbi të ardhurat është vetëm 15%, ndërsa TVSH-ja prej 27% është më e larta në Bashkimin Evropian.
Sipas të dhënave të kompanisë së analizave financiare Blochamps Capital, 1% e familjeve më të pasura zotërojnë rreth 35% të aseteve të vendit, ndërsa 10% e familjeve kontrollojnë më shumë se dy të tretat e pasurisë kombëtare.
Kritikët e reformës paralajmërojnë se taksa mund të dëmtojë sipërmarrjet vendase dhe të ulë konkurrueshmërinë e ekonomisë hungareze. Megjithatë, qeveria argumenton se të ardhurat shtesë do të përdoren për të ulur taksat për shtresat me të ardhura të ulëta dhe për të financuar shërbimet publike.
Me shumicën prej dy të tretash në parlament, Magyar ka hapësirën politike për të zbatuar një nga reformat më ambicioze ekonomike që ka njohur Hungaria në dekadat e fundit, duke shënuar një shkëputje të qartë nga sistemi i ngritur gjatë epokës së Orbánit.
