Mediat e lidhura me IRGC-në i kanë bërë thirrje Teheranit të vendosë tarifa për kabllot nëndetëse që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit dhe të monitorojë trafikun global të të dhënave, duke përmendur sovranitetin e pretenduar mbi rrugën ujore.
Mediat e lidhura me Gardën Revolucionare të Iranit po i bëjnë presion Teheranit që të vendosë tarifa për kabllot nëndetëse me fibra optike që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit, duke argumentuar se roli i rrugës ujore në infrastrukturën dixhitale globale mund të gjenerojë miliarda dollarë dhe t’i japë Iranit një pikë të re presioni kundër Perëndimit.
Agjencia e Lajmeve Tasnim, e cila është e lidhur me IRGC-në, propozoi që Irani t’u ngarkojë tarifa tranziti konsorciumeve ndërkombëtare që zotërojnë dhe operojnë kabllot, ofrojnë shërbime mirëmbajtjeje dhe kërkojnë që kompanitë — përfshirë Google, Meta, Microsoft dhe Amazon — të operojnë sipas rregulloreve iraniane.
Mostafa Taheri, anëtar i Komisionit Parlamentar të Industrive të Iranit, vlerësoi se të ardhurat e mundshme nga tarifat e tranzitit mund të arrijnë deri në 15 miliardë dollarë.
Tasnim dhe Agjencia e Lajmeve Fars, e lidhur me IRGC-në, shkuan më tej, duke sugjeruar se Irani mund të monitoronte trafikun e të dhënave që rrjedh përmes kabllove – infrastrukturë që transporton shërbime cloud, sisteme mesazhesh financiare duke përfshirë SWIFT, dhe një pjesë të madhe të trafikut global të internetit.
Tasnim pretendoi se të paktën shtatë kabllo të mëdha komunikimi që u shërbejnë vendeve të Gjirit kalojnë nëpër ngushticë, duke përfshirë sistemet FALCON, GBI dhe Gulf-TGN, të cilat lidhin qendrat e të dhënave në të gjithë Azinë, Evropën dhe Lindjen e Mesme.
Baza ligjore për propozime të tilla është e dobët. Mediat iraniane citojnë Konventën e OKB-së mbi Ligjin e Detit, duke argumentuar se gjeografia e ngushtë e ngushticës e vendos shtratin e saj detar nën juridiksionin iranian dhe të Omanit.
Megjithatë, UNCLOS përfshin një parim të kalimit tranzit që mbron rrjedhën e pandërprerë të lundrimit dhe komunikimeve ndërkombëtare. Irani e ka nënshkruar UNCLOS, por nuk e ka ratifikuar kurrë atë.
Kabllot nëndetëse janë në pronësi të konsorciumeve ndërkombëtare dhe çdo përpjekje për të vendosur tarifa ose për t’i monitoruar ato do të përballet me rezistencë të menjëhershme ligjore dhe politike ndërkombëtare.
Instrument i kontrollit shtetëror
Propozimet nuk kanë dalë në një boshllëk, pasi Teherani ka kufizuar aksesin e popullsisë së vet në internetin global edhe para se të fillonte lufta kundër SHBA-së dhe Izraelit në shkurt, pjesë e shtypjes së protestave mbarëkombëtare.
NetBlocks raportoi këtë javë se ndërprerja kishte hyrë në ditën e 76-të, me skema aksesi të mbështetura nga qeveria që prodhonin mbikëqyrje, korrupsion dhe mashtrime në vend të lidhjes së hapur.
Ministri i Komunikacionit i Iranit pranoi në prill se rreth 10 milionë njerëz vareshin nga aksesi i qëndrueshëm dixhital për jetesën e tyre dhe se mbyllja po u kushtonte bizneseve 600 miliardë tomanë në ditë.
Propozimet për tarifat e kabllorit ndjekin të njëjtin model të trajtimit të infrastrukturës dixhitale si një instrument të kontrollit shtetëror.
